Historia

Wspomnienia z Syberii - Jan Miedło (cz.1)
Tam spędziłem swe dzieciństwo, które dzieciństwem nie było. Mój ojciec, Karol Miedło, urodził się we wsi Poczapińce powiat i woj. Tarnopol. Matka, Maria Kinal, urodziła się w Chodaczkowie Wielkim. Ojciec w okresie I wojny światowej był powołany do wojska. W 1920 r. brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej. Po zawarciu związku małżeńskiego osiedlił się we wsi Jankowce, gdzie kupił 7 ha ziemi z parcelacji. W Jankowcach mieszkaliśmy do 1937 r. Rodzina nasza była bardzo liczna, bo dziesięcioosobowa: ojciec Karol r.1882, matka Maria r.1884, bracia: Józef r.1916, Władysław r.1924, Stanisław r.1927...
Niezwykły dokument z 1500 r.
Na wysatwie w Muzeum Ziemi Kłodzkiej znajduje się dokument stanowiący znaczący przyczynek do poznania dziejów i kultury religijnej Kłodzka. Pisał o nim o. dr Antoni Dudek OFM w nr 16 “Gazety Prowincjonalnej”. Znany ze swojej pasji badacza-historyka O. dr podjął z miejsca starania, aby dokument łaciński przemówił po polsku. Zamieścił tłumaczenie tekstu mgr Bogusławy Frontczak, które pozwala na zorientowanie się w jego treści. Tłumaczenie manuskryptów łacińskich jest niekiedy trudniejsze od odczytywania hieroglifów egipskich. Dowiadujemy się, że z kaplica św. Jakuba Starszego położona w...
Kościoły i kaplice Ziemi Kłodzkiej - Pasterka
IMG_1680.jpg
Mała wieś o rozproszonej zabudowie, leżąca u podnóża Szczelińca Wielkiego 919 m n.p.m. w Górach Stołowych, otoczona z trzech stron granicą państwową z Czechami. Okolice Pasterki są bardzo malownicze, szczególnie piękny jest widok na oba Szczelińce (Mały i Wielki). We wsi znajduje się schronisko turystyczne PTTK “Pasterka” i ośrodek wypoczynkowy “Szczelinka”. Kościół filialny pw. św. Jana Chrzciciela (Parafia św. Doroty w Radkowie). Pierwotnie stała tu drewniana kaplica z 1612 r. W 1786 r. wzniesiono murowany jednonawowy i jednowieżowy kościół o cechach skromnego baroku. Wewnątrz zachowało się...
Wspomnienia Sybiraków - c.d.
Polacy z kolonii Roześmiana, Krzywcze oraz pobliskiej Germanówki prowadzili bardzo ożywione życie towarzyskie. W Germanówce organizowano zabawy, przyjęcia z okazji świąt i uroczystości państwowych, zebrania. Chętnie tam jeździliśmy. Władze państwowe również o nas troszczyły się. Zachęcano rolników do sadzenia drzewek owocowych, orzechów, propagowano postęp rolniczy. Sadzonki drzew owocowych kupowaliśmy na spłaty ratalne. Wielu Polaków dobrze znało język ukraiński, rozmawiało z Ukraińcami w ich języku. Nie było w tym nic złego. Jednak ksiądz uważał, że nie należy tak postępować. Nawet na...
Kościoły i kaplice Ziemi Kłodzkiej - Wójtówka
wójtówka.jpg
Niewielka wieś łańcuchowa, malowniczo ciągnąca się wzdłuż Borówkowego Potoku na wysokości 470-600 m w Górach Złotych, w pobliżu Lądka Zdroju. Na dzień dzisiejszy tętni życiem, gdyż powstały tu nowe i zostały zagospodarowane ze starych budynków letniskowe domki. Kościół filialny pw. św. Antoniego (parafia Narodzenia NMP Lądek Zdrój) wzniesiony w latach 1853-1854. Jednonawowy, z półkoliście zakończonym prezbiterium i płaską elewacją frontową zwieńczoną małym tympanonem. Nakryty dachem dwuspadowym z okazałą sygnaturką z prześwitem i hełmem. Wewnątrz skromne wyposażenie z XIX w., m.in. ołtarz,...
Kościoły i kaplice Ziemi Kłodzkiej - Szczytna
IMG_1716.jpg
Uprzemysłowione miasto leży w dolinie Bystrzycy Dusznickiej między Górami Bystrzyckimi i Górami Stołowymi. Miasto powstało z połączenia 7 wsi wraz z przysiółkami, tworzących dużą gromadę. Szczytna jest siedzibą władz miejskich i gminnych, ma charakter przemysłowo-rolniczo-letniskowy. Jest tu huta szkła kryształowego “Sudety”. Miasto na dzień dzisiejszy zmienia swoje oblicze. Wyeksponowano deptak spacerowy w centrum. Opisywany niżej kościól znajduje się na szczycie Szczytnik 589 m, stanowiący kulminację najmniejszego i najniższego stoliwa Gór Stołowych oraz osiedla o tej samej nazwie. Na tym...
Wspomnienia Marianny Krzyworzeki - c.d.
Zbudzone dzieci biegają nieubrane po izbie, nogi bose, a na dworze taki mróz. – Cóż ja pocznę? – myślę sobie – Matko Boska, co tu robić, co pakować, co do ubrania, co do jedzenia? Głowę całkiem straciłam. Mąż stał pod ścianą, nic mi nie mógł pomóc. Kazali mi wziąć coś do jedzenia na drogę. Myślę, co tu wziąć? Pobiegłam do kurnika, złapałam kurę. Ukrainiec mówi, żeby kury nie brać. Wyrzuciłam tę kurę. Miałam trochę oleju. Wzięłam ten olej i trochę mąki. A ci wciąż popędzają mnie. Dzieci źle ubrane na taki mróz. Zabrałam pierzyny, opatuliłam nimi dzieci już na saniach. I tak na tych saniach...
Wspomnienia Marianny Krzyworzeki - c.d.
W wagonach starsi ludzie chorowali i umierali. Jedna z kobiet, chyba była to pani Żurek, urodziła w pociągu dziecko. Niestety długo nie pożyło. Wkrótce zmarło. Wyniesiono je z wagonu jak i poprzednich zmarłych. Gdzie pochowano? Nie wiadomo. Gdy dojeżdżaliśmy do Ałtajskiego Kraju, to tam na każdej stacji odczepiano wagony, jeden albo dwa. Rozwożono nas do różnych osiedli w tajdze. My trafiliśmy do osiedla Sidorowka, rejon Barnauł. W Sidorowce stał długi barak. Wewnątrz barak nie był podzielony na izby. Po obu stronach były prycze, na środku był piec. Aby było ciepło trzeba było palić całą dobę...
Kościoły i kaplice Ziemi Kłodzkiej - Szczytna-Batorów
batorów.jpg
Wieś łańcuchowa - obecnie część Szczytnej - malowniczo położona w dolinie Czerwonej Wody u podnóża Gór Stołowych. Batorów powstał około 1770 r. jako osada robotnicza wzniesiona przy hucie szkła. Na dzień dzisiejszy szklarstwo w Batorowie nie istnieje. Hutę zlikwidowano. Produkowano tu kiedyś barwione, grawerowane i złocone szkło kryształowe. Kościół filialny - kaplica pw. św. Anny /parafia św. Jana Chrzciciela Szczytna/. Stoi u nasady skalnego grzbietu o nazwie Hanula. Wzniesiona w 1707 r. wraz z pobliskim przysiółkiem - Góra Anny, na szlaku pątniczym do Wambierzyc. W drugiej połowie XVIII w...
Kościoły i kaplice Ziemi Kłodzkiej - Jaworek
jaworek.jpg
Wieś łańcuchowa na granicy Rowu Górnej Nysy i Masywu Śnieżnika. Leży na wysokosci ok. 480-570 m. Najbliższe otoczenie wsi stanowią rozległe użytki rolne wykorzystujące dobre gleby na podłożu piaskowców kredowych. Jaworek zachował duży zespół zabytkowej zabudowy wiejskiej o zróżnicowanych formach. Sąsiaduje z Domaszkowem. Kościół filialny pw. św. Barbary /parafia Wilkanów/, barokowy, murowany wzniesiony w 1791 r. jako kościół cmentarny. W XIX i XX wieku był remontowany. Jest to niewielka budowla jednonawowa, nakryta dwuspadowym dachem z kwadratową wieżą od zachodu nakrytą ostrosłupowym hełmem...
Wspomnienia Marianny Krzyworzeki - c.d.
Pamiętam, że z powodu strasznego głodu, w wielodzietnej rodzinie pana K. powstały pewnego rodzaju nieporozumienia między małżonkami. Matka chyba coś wypomniała ojcu, że przyniósł za mało chleba. Mąż bardzo się zdenerwował i rzucił tym chlebem w żonę. Chleb miał formę cegły, był ciężki i trafił żonę w nos. Krew się polała z nosa. Ona się musiała chyba poskarżyć naczalstwu, bo męża jej zabrano do aresztu. Siedział tam ze trzy dni. Co tam z nim robili, nie wiem, może go głodzili. Ale do baraku szedł na czworakach. Ja doskonale wiem, jak matkę boli, gdy dzieci głodują, a rodzice nie mogą temu...
Kościoły i kaplice Ziemi Kłodzkiej - Boboszów
boboszów.jpg
Wieś łańcuchowa ciągnąca się wzdłuż górnego biegu Nysy Kłodzkiej i jej lewobrzeżnego dopływu. Leży na granicy Gór Bystrzyckich i Masywu Śnieżnika. Tym samym Boboszów leży na granicy Sudetów Środkowych i Wschodnich. Otoczenie wsi stanowią głównie użytki rolne z przewagą łąk i pastwisk. Na zachód od wsi przebiega linia kolejowa, która przez Przełęcz Międzyleską łączy Polskę i Republikę Czeską. Boboszów posiada znaczne walory turystyczne i krajobrazowe ale nie są one dotychczas wykorzystywane. Przy dawnym przejściu granicznym powstał jedynie zajazd “Byczy Róg”. Kościół parafialny pw. św. Anny...
Kościoły i kaplice Ziemi Kłodzkiej - Szklarnia
szkalrnia.jpg
Wieś łańcuchowa ciągnąca się na długości około 2 km wzdłuż Szklarki na wysokości ok. 440-560 m. Leży u stóp Urwistej i Szymonowej w Masywie Śnieżnika. Najbliższe otoczenie wsi stanowią duże połacie użytków rolnych, lasy porastają tylko zbocza Masywu Śnieżnika. Szklarnia jest wsią wyłącznie rolniczą, w której uwagę zwracają duże zagrody kmiece, zabudowane w kwadrat wokół dziedzińca. Kościół filialny pw. św. Floriana (parafia Roztoki Bystrzyckie) barokowy z drugiej połowy XVIII w., jednonawowy z wydzielonym prezbiterium zakończonym półkoliście. Od zachodu stoi wieża oszalowana deskami i nakryta...
Królewna Marianna i jej dzieci
Przeglądając miesięczniki Die Grafschaft Glatz z 1906 roku zauważyłam w jednym z nich obszerny nekrolog z fotografią księcia Albrechta. Członkowie GGV wspominali jego zasługi dla rozwoju turystyki w hrabstwie kłodzkim oraz dziękowali za finansowe wsparcie i udostępnienie terenu na szczycie Śnieżnika pod budowę wieży widokowej. Uświadomiłam sobie, że to przecież syn Marianny Orańskiej z legalnego związku z Albrechtem von Hohenzollern. To jemu właśnie w 1883 matka przekazała dobra śląsko-kłodzkie wraz z pałacem w Kamieńcu Ząbkowickim. Kolejna fotografia przedstawia Fryderyka Henryka. To...
O bulli w kłodzkim Muzeum
dokument.jpg
Całe to wydarzenie, towarzyszące mu okoliczności – to, co się działo w dniach od 24. III. do 3. IV. zakrawa na maleńki cud. W środowy wieczór w kłodzkim ratuszu, w bibliotece kłodzkiej na spotkaniu autorskim niżej podpisanego – pani Krystyna Rudysz-Toczyńska przypomniała zebranym dokument mówiący o przywileju dla kaplicy św. Jakuba w kłodzkim kościele jezuitów. Wspomniała też, że dokument wystawiono 14. IV. 1500 r. Po spotkaniu wróciłem do siebie, usiadłem przy biurku, popijałem gorącą herbatę, przeglądałem korespondencję świąteczną, wysłałem (otrzymałem) kilka faksów i telefonów. Nagle –...
Grunwald - 600 lat
Grunwald – 600 lat (2) Przypadająca na 2010 rok 600 rocznica bitwy pod Grunwaldem stała się okazją do przypomnienia tego historycznego wydarzenia. Przyłączając się do tej ogólnopolskiej akcji przedstawiamy na łamach naszej gazety (na potrzeby konkursu organizowanego w Kłodzku) ciekawostki ujawniające związki Śląska i Ziemi Kłodzkiej z bitwą pod Grunwaldem oraz zakonem krzyżackim. Czy wiesz, że: * W 1222 r. odbyła się krucjata księcia śląskiego Henryka Brodatego na Prusy. Po zajęciu Ziemi Chełmińskiej Henryk Brodaty postanowił zbudować warowny gród, który by bronił przed napadami Prusów, w tym...
Grunwald - 600 lat
Przypadająca na 2010 rok 600 rocznica bitwy pod Grunwaldem stała się okazją do przypomnienia tego historycznego wydarzenia. Zaplanowano w Polsce wiele imprez – wystawy, spotkania, konferencje oraz konkursy. Przyłączając się do tej ogólnopolskiej akcji chcielibyśmy przedstawić na łamach naszej gazety (na potrzeby konkursu organizowanego w Kłodzku) ciekawostki ujawniające związki Śląska i Ziemi Kłodzkiej z bitwą pod Grunwaldem oraz zakonem krzyżackim. Czy wiesz, że: * Jan ziębicki – książę ziębicki w latach 1410-1428, który zginął 27 grudnia 1428 r. podczas wojen husyckich w bitwie pod Czerwoną...